De zon die maar nauwelijks ondergaat, eindeloze bossen en steden vol historie. Zweden heeft een eigen tempo dat direct vertraagt zodra we de grens oversteken. In vier weken tijd rijden we van de glooiende kust in het zuiden naar de dieprode huisjes in Dalarna. En naar de ruige, ongerepte natuur van Värmland. Het is een reis vol actie, diepe stilte en verrassende ontdekkingen op onverwachte plekken. We reizen met onze eigen auto. Dat geeft ons de vrijheid om af te wijken van de gebaande paden en te stoppen waar het uitzicht ons raakt. Ga je met ons mee op reis langs de mooiste stops van onze roadtrip door Zweden?
In deze blog
- De aanloop naar het noorden
- Langs de Zweedse zuidkust
- Rust en ruimte op Öland
- Stedelijke sferen in Linköping en Norrköping
- Wandelen in Kolmården
- Stockholm in sneltreinvaart
- Het hart van Zweden: Dalarna
- Puur natuur in Värmland
- De charme van Göteborg
- Afsluiten aan het Kattegat
- Routekaartje van onze roadtrip door Zweden
- Veelgestelde vragen over een roadtrip door Zweden
- Dit interesseert je wellicht ook
De aanloop naar het noorden
Onze rondreis door Zweden begint met een ontspannen aanloop door Duitsland en Denemarken. We maken een eerste stop in de oude Hanzestad Lübeck. Hier dwalen we door de smalle steegjes en bewonderen we de imposante Holstentor. De volgende ochtend rijden we naar Puttgarden voor de korte oversteek met de ferry van Scandlines naar Rødby.
Denemarken glijdt aan ons voorbij met een tussenstop in het levendige Kopenhagen. We wandelen langs de kleurrijke gevels van Nyhavn en voelen de energie van deze fietsstad. Maar de echte spanning stijgt als we de oprit van de Öresundbrug opdraaien. Terwijl we meters boven het water van de Sont rijden, zien we de skyline van Malmö met de Turning Torso langzaam opdoemen. De navigatie staat ingesteld op de zuidkust. Onze roadtrip door Zweden is nu echt begonnen.
Langs de Zweedse zuidkust
We starten onze verkenning in het uiterste zuiden bij Smygehuk. Op dit meest zuidelijke puntje van Zweden staan we letterlijk met onze rug naar de rest van het land. We kijken over de Oostzee terwijl de wind stevig door onze haren waait. Het is een symbolische plek om de reis te starten. Niet veel verder naar het oosten wacht een mysterieus monument dat al eeuwenlang de elementen trotseert: Ales Stenar. Deze ‘Zweedse Stonehenge’ bestaat uit 59 enorme stenen die in de vorm van een schip zijn geplaatst. We wandelen langs de rand van de heuvel en zien beneden de kleine vissersbootjes in de haven van Kåseberga liggen.
Tussen deze bekende plekken door ontdekken we de charme van de regio Skåne. We rijden door slaperige dorpjes met witgekalkte kerken en vakwerkhuizen met rieten daken. De weg slingert tussen goudgele korenvelden en de blauwe kustlijn. We stoppen in Ystad, bekend van Wallander. Hier nodigen de klinkerstraten en pastelkleurige huizen uit tot een extra fika. Het landschap is er verrassend open en glooiend. Het vormt een zachte kennismaking met de Zweedse variatie voordat we verder naar het noorden trekken.
Rust en ruimte op Öland
Via de zes kilometer lange brug bij Kalmar bereiken we het eiland Öland. Het landschap, de Alvar, bestaat uit kalksteenplateaus met unieke flora die nergens anders groeit. We trekken een paar dagen uit voor zowel de noord- als de zuidpunt. Natuurlijk bezoeken we Långe Jan in het zuiden, de hoogste vuurtoren van Zweden. Daar kijken we uit over een vogelreservaat waar duizenden trekvogels even pauzeren. Aan de andere kant van het eiland wandelen we bij Långe Erikover over de witte kiezelstranden. De vuurtoren steekt trots boven de dennenbomen uit.
De ruïne van Borgholms Slot maakt diepe indruk door zijn enorme omvang. Vlak daarnaast ligt Solliden. Deze zomerresidentie van de koninklijke familie heeft prachtig onderhouden tuinen. We volgen de kustroute aan de westkant van het eiland. Onderweg passeren we talloze houten windmolens. Ze zijn het symbool van het eiland.
We trekken onze wandelschoenen aan voor een tocht door de natuurgebieden. Daarbij wordt de stilte alleen onderbroken door het geluid van de wind. Öland dwingt je tot een lager tempo en we geven ons daar graag aan over.
Stedelijke sferen in Linköping en Norrköping
In Linköping duiken we het verleden in bij Gamla Linköping. Dit is geen statisch museum, maar een levende wijk waar oude houten huizen uit de stad naartoe zijn verplaatst. We lopen over de kasseien, kijken binnen bij een ambachtelijke drukkerij en proeven snoepjes die volgens oud recept worden gemaakt. Het is bijzonder om te zien hoe het leven hier honderd jaar geleden er uitzag.
Buurstad Norrköping verrast ons met een totaal andere dynamiek. De stad staat bekend om zijn textielverleden en dat zie je overal terug. Het industriële landschap langs de rivier Motala Ström is prachtig bewaard gebleven. De oude fabrieken van rode baksteen zijn nu hippe plekken voor universiteitsgebouwen, musea en gezellige cafés. We wandelen langs de kades waar het water met kracht door de sluizen stroomt. De combinatie van de industriële architectuur en de moderne invulling geeft de stad een unieke energie.
Wandelen in Kolmården
We vinden de rust van de natuur terug in Kolmården. Veel mensen kennen deze plek alleen van het bekende dierenpark, maar de omliggende bossen zijn een paradijs voor wandelaars. Het gebied ligt op een breuklijn. Dat zorgt voor flinke hoogteverschillen en spectaculaire uitzichten over de Bråviken-baai. We kiezen voor paden die ons diep het bos in leiden, over tapijten van mos en langs grillige rotspartijen.
Tijdens onze wandelingen komen we bijna niemand tegen. We pauzeren op een rotsblok met uitzicht over het blauwe water van de fjord. In de verte vaart een vrachtschip traag voorbij. De natuur is hier ongerept en krachtig. De geur van hars en het gekraak van takjes onder onze voeten zijn de enige afleiding. Het is de perfecte manier om de benen te strekken en de longen vol te zuigen met frisse boslucht. Een mooie voorbereiding voordat we de drukte van de hoofdstad opzoeken.
Stockholm in sneltreinvaart
Tweeënhalve dag voor Stockholm is eigenlijk veel te kort, maar we proberen elke minuut te benutten. We verkennen de stad op de fiets met een gids van Baja-bikes. Dit is de ideale manier om in korte tijd veel te zien, aangezien de stad over veertien eilanden is verspreid. We fietsen langs de chique kades van Östermalm en door de groene parken van Djurgården. Natuurlijk brengen we een bezoek aan het Vasa Museum, waar het enorme 17e-eeuwse oorlogsschip bijna de hele ruimte vult. Het detailwerk op de romp is verbazingwekkend.
Gamla Stan is het oude hart van de stad. Daar dwalen we door de smalle stegen. We zoeken Mårten Trotzigs Gränd op, de smalste steeg van de stad. Ook spotten we Järnpojke, het schattige ijzeren beeldje van slechts 15 centimer groot. We bezoeken het Nobel Museum en bewonderen het stadhuis. Stockholm is levendig, elegant en waterrijk. Het is een stad waar we zeker nog eens naar terug willen.
Het hart van Zweden: Dalarna
Als je aan Zweden denkt, denk je waarschijnlijk aan de beelden uit Dalarna. Dit is het hart van de Zweedse tradities en we dompelen ons hier volledig onder in de cultuur. De regio rondom het Siljanmeer is een wandelparadijs. Deze kleur, het bekende Falu-rood, is afkomstig uit de koperstroom bij Falun. We bezoeken de kopermijn, een indrukwekkend gat in de grond dat ooit de economie van Zweden draaiende hield. Hier komt de grondstof voor de rode verf vandaan. De verf die zoveel huizen in Zweden de karakteristieke rode kleur geeft.
Een bezoek aan Dalarna is niet compleet zonder de wereld van de Dala-paardjes te verkennen. In het dorpje Nusnäs lopen we de werkplaats van Nils Olsson binnen. Hier zien we hoe vakmensen met een scherp mesje een blok hout transformeren tot een elegant paardje. De precisie waarmee de bloemmotieven met de hand worden geschilderd, is bewonderenswaardig. Natuurlijk kunnen we het niet laten om zelf een exemplaar uit te zoeken als aandenken aan deze reis.
We trekken ook de natuur in, want Dalarna biedt meer dan alleen folklore. We bezoeken de Njupeskär, de hoogste waterval van Zweden in het Fulufjället Nationaal Park. Het pad ernaartoe voert ons door een oeroud landschap met korstmossen en stokoude bomen. Het geraas van het water dat 93 meter naar beneden stort, is al van verre te horen. De mist van de waterval op onze gezichten werkt verfrissend. Dalarna is authentiek, gastvrij en op en top Zweeds. Tot slot wandelen we in het zuiden van Dalarna, bij Kloten Nature Resort. Een mooi gebied met prachtige uitzichten op het meer.
Puur natuur in Värmland
Na de culturele rijkdom van Dalarna zakken we af naar Värmland, de provincie van de tienduizend meren. Hier schakelen we nog een versnelling terug. We kamperen drie dagen op een kleinschalige plek, letterlijk op een landtong tussen twee spiegelgladde meren. De opzet is simpel: een paar rode huisjes, een kampvuurplaats, een steiger en heel veel ruimte. De stilte is hier zo diep dat je de vleugelslag van een vogel kunt horen.
We trekken er elke dag op uit. Natuurlijk huren we een kano en glijden geruisloos langs de rietkragen, altijd op zoek naar bevers of misschien wel een eland die komt drinken. Ook maken we stevige wandelingen door de bossen. Zo volgen we een route die ons naar de Brattfallet waterval leidt. De lunch bestaat uit meegenomen broodjes die we op een boomstam opeten, omringd door bosbessenstruiken. Na een actieve dag is er niets lekkerder dan de sauna op [of bij?] het meer op te warmen. En om daarna in het koude water te springen.
Het absolute hoogtepunt is onze expeditie naar een onbewoond eilandje vlakbij de camping. We laden de kano vol met onze proviand. Terwijl de zon langzaam achter de horizon zakt en de lucht paars kleurt, stoken we een vuurtje om op te koken. De koffie uit een pruttelende pot boven het vuur smaakt nergens beter dan hier. Slapen onder het canvas van de glamping tent geeft een ultiem gevoel van vrijheid en verbondenheid met de natuur.
De charme van Göteborg
We laten de wildernis achter ons en rijden naar de westkust voor een bezoek aan Göteborg. Hoewel het de tweede stad van het land is, voelt het hier veel gemoedelijker aan dan in Stockholm. We starten in de historische wijk Haga. De geplaveide straten en de typische ‘landshövdingehuse’ (huizen met een stenen begane grond en houten bovenverdiepingen) zorgen voor een knusse sfeer. We ploffen neer voor een fika bij Café Husaren, beroemd om hun Hagabullen: kaneelbollen zo groot als een dinerbord.
We nemen de ferry en bezoeken Eriksberg. Dit voormalige scheepswerfgebied is getransformeerd tot een moderne woon- en werkwijk. De enorme rode kraan die boven de kade uittorent, herinnert aan het industriële verleden. Wandelend langs de kade zien we de veerboten naar de archipel vertrekken. Göteborg is een stad die uitnodigt om te wandelen, te proeven en simpelweg te genieten van de maritieme sfeer. Het is de perfecte mix tussen stedelijke cultuur en de nabijheid van de zee.
Afsluiten aan het Kattegat
Onze laatste etappe voert ons langs de kust van het Kattegat. Het landschap is hier ruiger dan aan de oostkust, met glad geslepen rotsen en uitgestrekte zandstranden. Bij Halmstad trekken we de wandelschoenen nog één keer aan voor een deel van de Prins Bertils Trail. Dit kustpad is vernoemd naar de prins die hier graag zijn zomers doorbracht. Het pad slingert direct langs de waterlijn, door schaduwrijke dennenbossen en over glooiende duinen.
We bezoeken het strand van Tylösand, waar de kustlijn kilometers ver reikt. Het is een plek om even stil te staan en alle indrukken van de afgelopen vier weken de revue te laten passeren. De contrasten van deze reis zijn enorm geweest: van de drukke fietspaden in Stockholm tot de absolute eenzaamheid op een onbewoond eiland in Värmland.
Zweden heeft ons hart gestolen met zijn overweldigende natuur. Terwijl we langzaam weer richting de brug bij Malmö rijden, weten we één ding zeker: we hebben nog lang niet alles gezien. De koffers zitten vol herinneringen en de camera staat vol foto’s, maar het verlangen naar de Zweedse meren zal blijven kriebelen. Deze rondreis door Zweden van vier weken kunnen we iedereen aanraden.
Routekaartje van onze roadtrip door Zweden
Op het volgende kaartje zie je hoe onze roadtrip eruit zag.
Veelgestelde vragen over een roadtrip door Zweden
Rijden in Zweden is een verademing. De wegen zijn over het algemeen uitstekend onderhouden en het is er buiten de spits rondom de grote steden, heerlijk rustig. Er zijn niet veel snelwegen. De meeste wegen zijn tweebaanswegen waar je 70, 80 of 90 km/u mag. Het tempo ligt lager dan in Nederland, maar dat geeft je juist de kans om van de natuur te genieten.
Zeker niet, maar het vraagt wel een andere focus. Veel wegen naar afgelegen natuurhuisjes of diep in de bossen zijn van gravel (grusvägar). Ze zijn meestal goed vlak en compact, dus je hebt geen 4x4 nodig. Pas wel je snelheid aan: in scherpe bochten kan de auto iets eerder glijden. En houd afstand van tegenliggers om steenslag op je voorruit te voorkomen.
Ja, vooral op het platteland en in bosrijke gebieden kom je ze tegen. Dit zijn smalle wegen waar je elkaar niet zomaar kunt passeren. Geen stress: Zweden heeft dit slim opgelost met passeerplaatsen. Deze herken je aan een blauw bord met een witte letter M (Mötesplats). Wie het dichtst bij een M-bord is, stopt even om de ander voorrang te geven.
In Zweden betaal je geen tol voor hele trajecten zoals in Frankrijk, maar wel voor specifieke infrastructurele projecten. Dit zijn de zogenaamde infrastructure charges. Dit geldt bijvoorbeeld voor de bruggen bij Motala, Sundsvall en de Svinesundbrug (grens met Noorwegen). Je hoeft hier niet te stoppen. Camera’s registreren je kenteken en de rekening volgt automatisch.
In Zuid- en Midden-Zweden zijn meer dan genoeg tankstations. Veel stations zijn onbemand (tankanläggning), waar je gewoon met je bankpas of creditcard betaalt. Ga je echter heel diep de wildernis in of naar het verre noorden? Tank dan altijd even vol als je een station tegenkomt; de afstanden tussen pompen kunnen daar flink oplopen.
Nee, een fysieke sticker zoals de Duitse Umweltplakette bestaat in Zweden niet voor personenauto’s. Er zijn wel milieuzones (miljözoner) in steden als Stockholm en Göteborg, maar die zijn vooral gericht op vrachtwagens en bussen. Alleen in de Hornsgatan in Stockholm geldt een verbod voor oudere dieselauto’s. Voor een gewone roadtrip met een moderne auto heb je dus geen sticker of vignet nodig.
Dit is een druktebelasting (trängselskatt) die je betaalt als je op werkdagen het centrum van Stockholm of Göteborg in- of uitrijdt. Net als bij de bruggen werkt dit volledig automatisch via kentekenherkenning. De rekening wordt via EPass24 naar je huisadres in Nederland gestuurd. Tip: in de maand juli en in het weekend is het rijden in de steden meestal gratis.
Dat hangt er helemaal vanaf wat je zoekt. Voor een roadtrip zoals wij hebben gemaakt is de periode tussen juni en augustus ideaal. De dagen zijn dan eindeloos lang (rond midzomernacht wordt het nauwelijks donker), de temperaturen zijn aangenaam en alle bezienswaardigheden en campings zijn open. Wil je de herfstkleuren zien en de eerste frisse nachten ervaren? Dan is september prachtig.
Zweden is een enorm groot land. Voor de beschreven ronde door Zuid- en Midden-Zweden is vier weken perfect. Je hebt dan de tijd om niet alleen kilometers te vreten, maar ook echt overal een paar dagen te blijven staan voor een wandeling of een kanotocht. Heb je maar twee weken? Focus je dan op één regio. Zo voorkom je dat je alleen maar achter het stuur zit.
